| YouTube Channel

निरीह (nirIha)

 
शब्दसागरः
English
निरीह
mfn.
(-हः-हा-हं) Indifferent, desireless, unanxious.
E.
निर् neg.
ईह who seeks.
Capeller Eng
English
निरीह
a.
inactive, indolent
abstr.
°ता
f.
Yates
English
निरी_ह (हः-हा-हं)
a. Without effort.
Wilson
English
निरीह
mfn.
(-हः-हा-हं) Indifferent, unanxious.
E.
निर् neg. ईह who seeks.
Monier Williams Cologne
English
निर्—ईह
mfn.
motionless, inactive, desireless, indifferent, unanxious,
MBh.
Kāv.
&c.
Monier Williams 1872
English
निरीह निर्-ईह, अस्, आ, अम्, inactive, effort-
less
desireless, not wishful, indifferent, unanxious.
—निरीह-ता, f. or निरीह-त्व, अम्, n. or निर्-ईहा,
f. indifference, absence of desire or effort.
—निरीहा-
वस्था (°हा-अव्°), f. a state of indifference.
Hindi
Hindi
वासना व्यक्ति
Apte Hindi
Hindi
निरीह
वि* निर्-ईह -
"तृष्णा से रहित, उदासीन"
निरीह
वि* निर्-ईह -
उद्यमहीन
Shabdartha Kaustubha
Kannada
निरीह
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಪೇಕ್ಷೆಯಿಲ್ಲದ/ಇಚ್ಛೆಯಿಲ್ಲದ/ಅಭಿಲಾಷೆಯಿಲ್ಲದ
व्युत्पत्तिः - > निर्गता ईहा यस्य
निरीह
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಯಾವ ವ್ಯಾಪಾರವೂ ಇಲ್ಲದ/ಯಾವ ಕಾರ್ಯವೂ ಇಲ್ಲದ
प्रयोगाः - > "अजस्य गृह्णतो जन्म निरीहस्य हतद्विषः"
उल्लेखाः - > रघु० १०-२४
L R Vaidya
English
nir-Iha {% a. %} desireless, indifferent, R.x.24.
Bopp
Latin
निरीह (BAH. e निस् et ईहा) vacuus a desiderio, a nisu, ab
appetitu. HIT. 10. 25.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
निरीहः,
पुं,
(निर्गता ईहा चेष्टा यस्मात् ।) विष्णुः ।यथा, --“निरुपाधिश्च निर्लिप्तो निरीहो निधनान्तकः
”इति ब्रह्मवैवर्त्ते श्रीकृष्णजन्मखण्डे चत्वारिशन्ना-मकथने अध्यायः
ईहाशून्ये, त्रि
(यथा, देवीभागवते १० ११ ।“निरीहः पुरुषः कस्मात् प्रकुर्य्याद् युद्धमीदृ-शम्
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
निरीह
त्रि०
निर्गता ईहा यस्य प्रा० ब० चेष्टाशून्ये “नि-रीहस्य हतद्विषः” रघुः निवृत्ता ईहा प्रा० त० चेष्टा-विरोधिव्यापारे स्त्री “शमो निरीहावस्थायामात्मवि-श्रावजं सुखम्” सा० द०
Capeller
German
निरीह bewegungslos, unthätig indolent
Abstr.
°ता
f.
Burnouf
French
निरीह निरीह a. (ईहा) qui ne fait pas d'effort
qui
n'a pas d'élan, d'ardeur, de désir.
निरीहता
f.
(sfx. ता) manque d'effort, d'ardeur, de
désir.
Stchoupak
French
निर्-ईह-
a. exempt de désirs, indifférent
inactif, inerte
-ता-
f.
indifférence
inertie.